چرا پیدا کردن بقایای یک تمدن باستانی در مریخ بدترین خبر ممکن است؟
چون این نشون میده که رسیدن به مرحلهٔ تمدن کار آسونیه، و اگه در مریخ هم حتی آثارش را پیدا بکنیم، معنیش اینه که در همین منظومهٔ شمسی خودمون در این فاصلهٔ کوتاه داده.
جهان باید پر از حیات باشد، اما نیست. این سکوت عجیب همان «پارادوکس فرمی» است: اگر احتمال وجود تمدنهای فرازمینی بالاست، پس بقیه کجا هستند؟
در این اپیزود صفر از فصل سوم پادکست مختصر و مفید، از داستان سؤال معروف انریکو فرمی شروع میکنیم و به نظریهٔ «فیلتر بزرگ» میرسیم؛ این ایدهٔ ترسناک که تمدنها معمولاً پیش از آنکه به آیندهٔ دور برسند، حذف میشوند.
این قسمت مقدمهای است برای فصل جدیدی دربارهٔ خطراتی که حیات بشر را تهدید میکند: از هوش مصنوعی و جنگ هستهای تا بحرانهای زیستمحیطی و تهدیدهایی که شاید هنوز نمیشناسیم.
این تلاشی است برای اینکه بفهمیم چرا هنوز زندهایم و چطور میتوانیم زنده بمانیم.
--
این قسمت با حمایت «پیله» تهیه شده است
پیله در اینستاگرام @pille.store
راههای حمایت مالی از پادکست مختصر و مفید:
خرید یک قهوه برای من در «Buy Me a Coffee»:
https://buymeacoffee.com/ardeshir
حمایت ماهانه از طریق Patreon:
https://www.patreon.com/c/ardeshirtayebi
دونیت مستقیم با PayPal:
https://www.paypal.com/donate/?hosted_button_id=S47498GEUAXPS
هر حمایتی، هر چقدر کوچک، به من کمک میکنه این پروژه ادامه پیدا کنه
پادکست مختصر و مفید را در اسپاتیفای و اپلپادکست و تمامی سکوهای دریافت پادکست میتوانید دنبال کنید.
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
چون این نشون میده که رسیدن به مرحلهٔ تمدن کار آسونیه، و اگه در مریخ هم حتی آثارش را پیدا بکنیم، معنیش اینه که در همین منظومهٔ شمسی خودمون در این فاصلهٔ کوتاه داده.
نیک بسرم استاد فلسفهٔ دانشگاه آکسفورد یک مقالهٔ معروف داره با این تیر که چرا امیدوارم در مریخ هیچ حیاتی پیدا نکنیم.
شاید وقتی تکنولوژی، اونقدر پیشرفت میکند که میشود با فشار دادن یه دکمه کل سیاره را نابود کرد، بالاخره یه جایی یه بابایی پیدا میشود و اون دکمه را فشار میده.
شاید این اتفاق انقدر نادره که فقط و فقط روی زمین رخ داده و ما برندهی لاتاری کیهان هستیم، و شاید توی کل کهکشان این فقط مایم که وجود داریم.
این باید یک رویداد یا یک مرحلهای باشه که باعث میشه نود و نه ممیزه نود و نه صدم درصد گونهها در کیهان حذف میشوند و نمیتوانند به آن پلهی آخر، یعنی وقتی که تمدنشون شروع به تسخیر کهکشان و جاودانه شدن میکنه برسند.
نظریهٔ فیلتر بزرگ میگه که بین این پلههای این نردبون یه جایی، یک مانع خطرناکی وجود دارد. در واقع یک الک خیلی خیلی ریزی وجود دارد که تقریباً هیچ کسی نمیتواند ازش رد بشه.
پس سوال آقای فرمی یک سوال فلسفی نبود، سوال در واقع یک سوال آماری بود.
فرمی ساکت میشود. قاشق و چنگالش را میزدند زمین، یه نگاهی به اطراف میدازد، و اون سوال معروفش را میپرسد. سوالی که فقط سه کلمه بود. پس، بقیه کجان؟
علم نجوم توی چند دههی اخیر بهمون نشون داده که سیارهها چیزهای نادری نیستند و تقریباً اکثر ستارههایی که میبینید دور خودشون سیاره دارند.
امروز بخواهیم دربارهی اون سکوت ترسناک آسمون حرف بزنیم. چیزی که دانشمندها بهش میگنند، پارادوکس فرمی.