پرش به محتوای اصلی

deep podcast | دیپ پادکست

اسرائیل چگونه تاسیس شد؟

۱:۳۷ ساعت۲۳ شهریور ۱۴۰۵

بخش‌ها ۳۷

خلاصه

این روایت از پراکندگی یهودیان و فشارهای قرن نوزدهم در اروپا آغاز می‌شود و نشان می‌دهد چگونه جنبشی به نام صهیونیسم با هدف ایجاد سرزمینی مستقل برای یهودیان در فلسطین شکل گرفت؛ سرزمینی که از پیش ساکنان خود را داشت. هرتسل با کتاب «دولت یهود»، برگزاری نخستین کنگره صهیونیستی و تاسیس سازمان جهانی صهیونیسم، راه لابی‌گری با قدرت‌های بزرگ را برگزید و به سراغ سلطان عثمانی، قیصر آلمان، روسیه و بریتانیا رفت، اما پیش از دستیابی به نتیجه در سال ۱۹۰۴ درگذشت. طرح اوگاندا نیز کنار گذاشته شد. در جنگ جهانی اول، وایزمن با کمک به تولید استون برای بریتانیا به محافل سیاسی آن راه یافت و نتیجه این ارتباط، اعلامیه بلفور بود. هم‌زمان بریتانیا به اعراب نیز وعده حکومتی بزرگ داده و با فرانسه توافق سایکس‌پیکو را بسته بود. پس از جنگ، قیمومیت فلسطین به بریتانیا رسید؛ آژانس یهود به نهادی شبه‌دولتی تبدیل شد و ملی‌گرایی فلسطینی در برابر آن رشد کرد. روایت، تمایز میان گرایش جهان‌گرا و خاص‌گرا در صهیونیسم را توضیح می‌دهد و از ظهور ژابوتینسکی، ایده «دیوار آهنین» و گروه‌های مسلحی چون هاگانا و ایرگون می‌گوید. شورش‌های عربی، طرح تقسیم کمیسیون سلطنتی، محدودیت مهاجرت، هولوکاست، حملات علیه بریتانیا و رای سازمان ملل به تقسیم فلسطین، مراحل بعدی است. سرانجام با خروج بریتانیا، بنگوریون تاسیس اسرائیل را اعلام کرد.

  • صهیونیسم در اواخر قرن نوزدهم در واکنش به آزار یهودیان اروپا و با هدف ایجاد خانه‌ای در فلسطین شکل گرفت.
  • هرتسل با کتاب «دولت یهود» و نخستین کنگره صهیونیستی، راه لابی‌گری با قدرت‌های بزرگ را دنبال کرد.
  • سلطان عثمانی پیشنهاد پرداخت بدهی‌ها در ازای بخشی از فلسطین را رد کرد.
  • وایزمن با حل مشکل تولید استون برای بریتانیا به بالاترین محافل سیاسی آن کشور دسترسی یافت.
  • بریتانیا هم‌زمان به صهیونیست‌ها اعلامیه بلفور و به اعراب وعده پادشاهی عربی داد و با فرانسه توافق سایکس‌پیکو را بست.
  • ژابوتینسکی پیشبرد صهیونیسم با زور و سیاست «دیوار آهنین» را مطرح کرد و گروه‌های مسلح شکل گرفتند.
  • پس از هولوکاست، سازمان ملل به تقسیم فلسطین رای داد و بنگوریون با خروج بریتانیا تاسیس اسرائیل را اعلام کرد.
  • هرتسل
  • وایزمن
  • لوید جورج
  • آرتور بلفور
  • وینستون چرچیل
  • ژابوتینسکی
  • بنگوریون
  • هیتلر
  • موسولینی
  • فلسطین
  • اوگاندا
  • تلاویو
  • سوریه
  • بریتانیا
  • سازمان جهانی صهیونیسم
  • آژانس یهود
  • هاگانا
  • ایرگون
  • هاشومیر
  • سازمان ملل
  • دولت یهود
  • اعلامیه بلفور

دربارهٔ این اپیزود

.

بازخورد