پرش به محتوای اصلی

چرا سرلشکر زاهدی برای رهبری کودتا انتخاب شد و پیروزی آیزنهاور چه تاثیری بر نقشه بریتانیا داشت؟

پاسخ

میدلتون وزیر مختار بریتانیا، حوادث را اینطور تحلیل کرد که انگار تو این قیام، بخش نسبتاً چشمگیری از افسران ارتش خیلی به مصدق وفاداری نشان ندادند و در آینده می‌شود روی آن‌ها حساب کرد. اما خب آن‌ها باید از سمت یه فرمانده‌ی مورد اعتماد سازماندهی بشن که پیشنهاد میدلتون وزیرمختار بریتانیا، سرلشکر فضل‌الله زاهدی بود. زاهدی برای بریتانیا ایده‌آل‌ترین آدم نبود اما از انتخاب‌های دیگه بهتر بود. نیویورک تایمز زاهدی را یک جیگولو با میل وافری به قمار و زنان زیبا توصیف کرده بود. اما با این حال، اون از هر شخص موجود دیگه‌ای بهتر بود. مصدق از وزارت هم اخراجش کرده بود، اما اون هنوز ریاست کانون افسران بازنشسته را بر عهده داشت که بین این افسران کسایی بودند که، مصدق آن‌ها را هم اخراج کرده بود و آن‌ها هم منتظر تلافی بودند. پس این موقعیت شاخص، به همراه جسارت و بی‌رحمی که انگلیسی‌ها در زاهدی می‌دیدند، باعث شد که انتخاب بریتانیا برای رهبری کودتا علیه مصدق، زاهدی باشد. انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در راه بود و ترومن خودش را برای انتخاب دوباره نامزد نکرده بود. علاوه بر این، نامزد جمهوری‌خواه‌ها برای جانشینی ترومن، یعنی آقای آیزنهاور، مبارزات انتخابی خودش را بر مبنای یک برنامه‌ی سیاسی شدیداً ضدکمونیستی پیش می‌برد. وقتی خبر رسید آیزنهاور در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا پیروز شده، هیجان در کریدورهای قدرت لندن به اوج رسید و حالا آن‌ها می‌توانستند شبکه‌ی قدرت خودشون در ایران را با آمریکایی‌ها به اشتراک بگذارند. بریتانیا سال‌ها، شبکه‌ی قدرتمندی از ماموره‌ی مخفی تو ایران تشکیل داده بود. چهره‌های اصلی این شبکه‌ی زیرزمینی، سه برادر با نام خانوادگی رشیدیان بودند. پدر این سه برادر از راه کشتیرانی، بانکداری و املاک، ثروت هنگفتی به هم زده بود و آن‌ها خانوادگی گوش به فرمان بریتانیا بودند.

این پاسخ مفید بود؟
بازخورد