از نظر یووال نوح هراری در کتاب ۲۱ درس برای قرن ۲۱، ویپاسانا چیست و تمرین مراقبهی نفس در آن چگونه انجام میشود؟
پاسخ
اما در نهایت بعد یه سال، در آوریل دو هزار، دوستم من را ترغیب کرد تا توی دورهٔ ده روزهٔ مراقبهٔ ویپاسانا شرکت کنم. قبلاً چیز زیادی دربارهٔ مراقبه نمیدونستم، و فکر میکردم که باید شامل تمام انواع نظریههای عرفانی پیچیده باشد، برای همین، وقتی دیدم که این آموزه تا چه حد میتواند عملی باشد، شگفتزده شدم. استاد مراقبه از ما خواست تا چهار زانو بشینیم و با چشمهای بسته بشینیم و تمام تمرکز خودمون را بر نفسی که از سوراخ بینیهایمون رفت و آمد میکند قرار بدهیم. استاد گفت: هیچ کاری نکنی! سعی نکنید تنفس خودتان را به هر شکل خاصی کنترل کنید، فقط واقعیت را اونطور که هست در لحظه نظاره کنید. وقتی نفس وارد میشود، فقط متوجه این باشید که حالا نفس وارد میشود، وقتی نفس بیرون میآید، فقط متوجه باشید که الان داره نفس بیرون میآید و وقتی تمرکز خودتان را از دست میدید و ذهن شما شروع به پرسهزدن در میان خاطرهها و خیالها و هوسها میکند، فقط متوجه باشید که الان ذهن من از نفس کشیدن من منحرف شده. همین چیز ساده، همین آموزش ساده، مهمترین چیزی بود که کسی تا اون زمان به من یاد داده بود. مردم معمولاً در مقابل سوالات بزرگی زندگی هیچ علاقهای ندارند که بدونند چه زمانی نفسشون از سوراخ بینیشون دارد وارد و خارج میشود. آنها مثلاً میخواهند بدونند که چه اتفاقی بعد از مرگ میافته. اما معنای زندگی این نیست که بعد از مرگ چه اتفاقی میافته، بلکه این است که چه اتفاقی قبل از مرگ میافته. اگه میخواهید مرگ را درک کنید باید زندگی را درک کنید، و اگه میخواهید زندگی را درک کنید، باید خودتان را از درون درک کنید.