دانستنیهای «بانک مرکزی»
اولین بانکهای مرکزی در آمستردام و سوئد به وجود اومدند، به ترتیب در سالهای 1609 و 1668. ولی اولین بانک مرکزی که تحول عظیمی در سیستم بانکی به وجود آورد، «بانک آف انگلند» بود، در سال 1694. در حقیقت مدل بیشتر بانکهای مدرن، بر پایهی این بانک سوار شده. همانطوری که در قسمت قبل گفتیم، انگلستان به شدت از فرانسه شکست خورده بود و نیاز به پول داشت. ولی خب نمیتوانست این میزان پول را قرض بگیره. کلاً قرنهای هفدهم و هجدهم قرنهای جنگهای پرهزینه بودند. به دلیل توسعهی مستعمرات باید ناوگانهای مختلف ارتشها فرستاده میشدند به اقصی نقاط مختلف دنیا و هزینههای پشتیبانی و لوجیستیکی اینها بسیار زیاد. کلاً این میزان هزینه باعث شده بود که بیشتر کشورهای درگیر جنگ به مرز ورشکستگی برسند. در نتیجه ایده این بود که یک بانک مرکزی تاسیس بشه که بتونه مشکل بدهی دولت را حل کند، و اینطور بود که بانک آف انگلند تاسیس شد.
این شد که عملا اسکناس تبدیل شد به واحد پول و دیگه کسی نمیرفت سکه بذاره تو بانک اسکناس بانک با توجه به دارایش اسکناس چاپ میکرد و میداد به مردم. حالا این دارایی بانک با توجه به چی تعیین میشد؟ مقدار طلایی که داشت. بانک بر اساس طلایی که توش بود اسکناس چاپ میکرد و میداد بیرون. اگر بیشتر از طلا چاپ میکرد، ارزش اسکناسه کم میشد چون باید برابری میکرد ارزش اسکناس و مقدار طلا. این سیستم کمکم از انگلیس به آمریکای مستعمرهی انگلیس و باقی کشورهای جهان رسید، و یواشیواش دیگه بانک مرکزی یا اسکناس شدند، مفهومهای ابتدایی توی اقتصاد همهی کشورها، و دیگه اسکناس تبدیل شد به پول، اسکناس دیگه یک رسید نبود، در واقع اسکناس اومد اون پول کالایی که سکهی طلا باشه را جایگزین کرد با پول اعتباری. اون سکهی طلا به خودی خودش ارزش داشت. ولی اسکناس یا تیکه کاغذه، صرفا اعتباری که از بانک مرکزی میگیره بهش ارزش میدهد. حتی دیگه سکهها هم از طلا و نقره ساخته نمیشدند. اینطوری نبودش که اون سکه بر اساس ارزش فلز روش ارزشگذاری بشه. ارزش سکهها هم اون ارزشی بود که بانک مرکزی میگفت.