دانستنیهای «مالیات»
دولتها گاهی اوقات مثل آدمها رفتار میکنند، یعنی چه کار میکنند؟ یعنی بیشتر از پولی که دارند میآیند و خرج میکنند، مثلا دولت اتوبان میسازد، وارد جنگ میشود، پروژههای بزرگ را شروع میکنه، اما درآمدش از مالیات اون قدری نیست که بتونه همه اینها را با هم پیش ببره. پس حالا باید چی کار کنه حالا که پولش کم آمده؟ میگه من میآم و پول قرض میکنم، کارم که تمام شد هم اصل پول را برمیگردونم، هم یه سودی به طرف میدم، کار من هم رفته جلو. این قولی که دولت داده، این قول همون چیزیه که بهش میگن، اوراق قرضه. این اوراق یک رسید رسمیه که روش نوشتهشده، تو الان به من انقدر پول قرض دادی، و من ظرف، مثلا یک سال هم اصل پول تو پس میدم، هم یه سودی میگذارم روش. حالا کسایی که اوراق قرضه را دارند هم میتوانند آدمهای معمولی باشند هم بانکها، همه اینها میتوانند این اوراق قرضه را داشته باشند.
در همین دوره کوتاه صدارتش، حداقل اقتصاد مملکت یک پیشرفت نسبی کرد که آن هم بیشتر به خاطر گسترش داد و ستد با شوروی، و مهمتر از آن اصلاحاتی بود که مستشاران مالی آمریکایی در ایران انجام دادند. در رأس هیئت مستشارهای آمریکایی، آقای آرتور میسپو حضور داشت، یک مرد چهلساله با تجربه که دکتری اقتصاد داشت و به عنوان رئیس کل مالیه ایران هم استخدام شد. کاری که میسپو کرد این بود که آمد به کارهای مالیه و مالیات سر و سامان داد و مالیاتهای جدیدی را هم وضع کرد. کار مهمترش این بود که معافیتهای مالیاتی را کنسل کرد. معافیتهای مالیاتی که سابقهی هفتاد ساله داشت.